خانه > بخش فرهنگی, لرستان, مطالب برگزيده لرنا > شعر لري از لرستان عراق: دالكه خوشاله خوت

شعر لري از لرستان عراق: دالكه خوشاله خوت

944848800-49بخش مهمي از مردم  عراق كه همجوار با مناطق لرنشين ايران هستند را با غالبا با عنوان كرد فيلي يا كرد شيعه مي شناسند اما اخيرا در اثر ارتباطات روز افزون بين لرستان ايران و لرستان عراق، به تدريج مردم اين مناطق با ريشه هاي خود آشنا مي شوند. سايت لورستان الغربيه در اين زمينه نقش مهمي را ايفا مي كند. شعر زير را يكي از شاعران اين ديار سروده است:

  داڵگه‌ خۆشاڵه‌ خۆت
له‌ ڵڕستانی خۆت
له وولاتی خۆت
خۆشاڵه‌ خۆت

داڵگه گیان
له‌دووڕی شاران دووڕ بییم له توو
داڵگه‌ ئه‌ی داڵگم
ده ڕدت له گیانم
تۆ هایته کوو ومن هامه کوو
خۆشاڵه‌ خۆت
له‌ ڵرستان و پشتکو

داڵگه ودڵی ته نگی
وده ڕدی دڵی خۆم مه نم
یه بیست ساڵه‌ دوورم له توو
وداخی وده‌ردی دڵی خۆم مه نم

وه‌غه ریوی خۆم
له شاڕان وله‌ ووڵاتان
خۆم وه ته نيایی ..مه‌نه‌م

له غه ریوی ووڵاتی خوم
وه‌کوو نه‌ی وه‌ی مه نم
له خه مي و ده‌ردی خۆم
هه‌ر خۆم و خه‌می خۆم مه نم

داڵگه‌ نه مینم وبان زه وی
ئه گه ر دڵت وبان دڵم نێوی
داڵگه‌ هه لبه ته دڵی تۆ
نه ی نه وازی دڵی مه نم
ئیمشه و وکو گشت شه‌و
له تاریکی وه‌ته‌نیایی مه نم
داڵگه هه‌ڕ خۆت ده‌ردت له‌گیانم
ڕووناکی ڕیه‌گه ی منم

دالگه گیان
تووریایته ‌له‌من
نه‌ هاتم ‌ له‌ڵای توو
ئه‌ی داڵگه‌ ئه‌ی ‌داڵگم
ده ڕدی تۆ که‌فته‌ گیانم
له‌و وه‌خته‌ دووڕ که فتم له توو
داڵگه‌ بیشه‌ و پییم
توو هایته کوو ومن هامه کوو
خۆشاڵه‌ خۆت
له‌ ڵرستان و پشتکو

ژیانم وبێ تۆ نڕخیى نيه ‌ وبێ تامه
ژیان دووره‌ له توو تاريکيه‌
فریه‌ تاڵه‌ و بێ تامه
قسیه کانت هانه گووشم
ئیشیت پیم روڵه بیا بنیش له لامه
داڵگه نیشتن له لای تۆ
‌وه ڵه زه ته‌ و وه تامه
داڵگه‌ ئه و که‌سه‌ی قه دڕی تۆ نێ زانی
خوراک وزاد له ناو ده می حه رامه

دالگه گیان
ده ڕدی تۆ که‌فته‌ وگیانم
له‌و وه‌خته‌ دووڕ که فتم له تۆ
ئه‌ی داڵگه‌ ئه‌ی داڵگم
تۆ هایته کوو ومن هامه کوو

داڵگه‌ ژیانم وبێ تۆ
گشتی سه‌قه‌ت‌ و په که وتوو
خه فت مه خۆ‌ من دوورم له تۆ
خۆشاڵه خۆت نیشتیته نمازه‌که‌یت‌
له ڵڕستان وپشتکو

ضياء السورملي

منبع: http://www.westluristan.com/articles/341.html

  1. ابراهیم
    29/01/2009 در t 11:07 ق.ظ | #1

    سورملی همان طایفه سورمری خودمان در ایلام و لرستان است که البته تلفظهای دیگری هم دارد.

  2. azizi
    30/01/2009 در t 12:36 ق.ظ | #2

    خوشحالیم روز به روز حوزه گسترش و
    توان زبان لکی برهمگان روشن می گردد با
    انکه در محل اصلی اش چندان به ان محل
    گذاشته نمی شود

  3. 31/01/2009 در t 9:25 ق.ظ | #3

    شعر زيبايي بود
    بويژه از اين جهت كه يك همزبان از كشور عراق
    آن را سروده- اميدوارم كه اين پيوند تداوم داشته باشد.
    با احترام اين مطلب در وبلاگم درج گرديد.

  4. پرویز
    29/04/2009 در t 2:49 ب.ظ | #4

    سلام
    زیبا بود و دل چسب

  5. سروش بختياري
    02/05/2009 در t 3:48 ب.ظ | #5

    در جهت تداوم اين ارتباطات و تعامل فرهني با اين هم تباران تلاش كنيد . زنده باد .

  6. 08/06/2009 در t 2:34 ق.ظ | #6

    سلام بزرگوار
    شعرقشنگی بود:
    زنده باشی

  7. مسعود
    09/06/2009 در t 4:35 ب.ظ | #7

    شعر جالبي بود-هر كه دور گردد از اصل خويش باز جويد روزگار وصل خويش
    لري واژه اي عام ودال بر يك مجموعه است-يك لهجه خاص مثل لري فيلي(خرم آباد و بالاگريوه)نيست زبان است و جان اريك آنونبي زبانشناس كانادايي معتقد است لري يك مجموعه زبان است كه حداقل شامل سه زبان مي شود-افسوس كه به آن بي مهري مي شود -ولي فرزندان دانشمند وشجاع قوم لر آن را با تمام گونه هايش جاويد نگاه خواهند داشت -مارا با خودباختگان كاري نيست

  8. يك دبير ادبيات
    10/06/2009 در t 4:10 ب.ظ | #8

    سلام
    از مسؤولين محترم سيماي لرستان خواهش مي كنيم از محدودسازي واژه لري به گويش شهر خرم آباد خودداري كنند لابد فردا پس فردا كم كم مي پرسند شما لري صحبت مي كنيد يا پلدختري يا معمولاني يا درودي!!!!!!!!!!!!
    لري يعني زبان قوم لر در تمام استانهاو مناطق گويش ها و لري فيلي يا خرم آبادي تنها يكي از گويش هاي زبان لري است كه يك سري آقايان هنوز اين مطلب ساده را نمي دانند يا اينكه بي توجهند

  9. محسن
    11/06/2009 در t 12:51 ب.ظ | #9

    اي تمام لهجه هاي گويش لري بيائيد و اينقدر چند دستگي ايجاد نكنيد دشمنان اين مرزو بوم همواره در طلب همين چند دستگي مي باشند تمامي خود را لر بناميد و خواستار جدائي از اين گويش لري نباشيد و بگوئيد كه ما لر نيستيم و به عنوان مثال لك و يا بختيار ي هستيم به خدا عزت شما در افتخار به لر بودنتان مي باشد خود را كوچك جلوه ندهيد بلكه قومي بزرگ قومي از نسل آريائي گويش ما گويش فارسي ميانه و اوستائي مي باشد و از رسانه و سايتهاي لري مي خواهم كه اين موضوعات را اشاعه دهند با تشكر

  10. 17/06/2009 در t 10:29 ب.ظ | #10

    این بار بیدار بودیم ولی غافل گیر شدیم
    فقط میشه گفت متاسفم
    به امید روزی که حق به حقدار برسه

  11. موگویی
    24/06/2009 در t 5:00 ب.ظ | #11

    والله مو که ابینم همتوارام زه عراق چینو سی حفس
    هوییتسون کوچایشت اکنن خوشال ابوم
    سر دیار بویین

  12. محمد علی دزفولی
    25/07/2009 در t 12:11 ب.ظ | #12

    سوزی سوزی سوزی سوزواریه سوزی گل اناریه سوزی سوز گنمی سوزی ایم تیت سوزی کنم سیلیت سوزی

  13. صدر الله دادخواه بهبهانی
    25/07/2009 در t 12:14 ب.ظ | #13

    بیو تا سیت بگم یارک جونی دی سه شعر قشنگ بهبهونی

  14. محمد حسین محمودیان شوشتری
    27/07/2009 در t 4:22 ق.ظ | #14

    اینجه نزه که شوشتره دزپیل کتی اوتیتره

  15. حمدالله باج
    27/07/2009 در t 4:29 ق.ظ | #15

    ملکی جانی سی پسی دست ودلی بالا زه ای بدونه خوشو دوتیشو چه لپاچا زه

  16. حمدالله باج
    14/08/2009 در t 4:03 ق.ظ | #16

    شرکو مله امله ا غریبو ا خودی گشت گیلی که تا گیر بره یکی دل بخوهی

  17. لطف الله
    14/08/2009 در t 4:08 ق.ظ | #17

    جمبنی جمبنی جمبنی ایوونک مات رمبنی حمار بیو ردوبه دم دیو دوت نوبه

  18. اصغر از ایلام
    18/08/2009 در t 9:02 ق.ظ | #18

    دوست عزیز تحریف و تقلب امری بدیهی و آشکار در این زمانه خراب است شما با چه جرات و دلیلی لرها را کرد فیلی و یا کردهای شیعه و متعلق به جنوب را که شامل نصفی از کرمانشاه و ایلام و خانقین و دیگر نقاطی از عراق است را لر می خوانید ؟
    آیا بجز کلمه لرستان کلمه لری دیگری در شعر فوق پیدا میکنید؟
    تنها کلمه ای که شباهتی به لری دارد و باید مینوشت دالکه همان دالگه باز کردی است .
    پس خواهشن شما لر زبانهای عزیز با این تحریف زبان کردها را بخصوص فیلیها را خراب نکرده و بر چسب نزنید .
    در ضمن شما آیین نگارش خاصی ندارید در صورتی که این نوشته کاملا” کردی و با آیین نگارش کردی اصیل آریایی نوشته شده است .
    مراتب جهت تنویر اذهان عمومی لرها و کردهای عزیز درج میگردد.

    دوست گرامي!
    لرستان به دو بخش لر كوچك يا لرستان فيلي و لر بزرگ يا بختياري تقسيم مي شود
    بخش اعظم لرستان كنوني از جمله خرم آباد و انديمشك و كوهدشت و ايلام و…. جزء لرستان فيلي است
    اتفاقا كلمه “كرد فيلي” كلمه جديدي است. در متون تاريخي كلمه لر فيلي ديده مي شود اما كلمه كرد فيلي خير
    استان ايلام با نام لرستان پشت كوه از زمان رضاخان از لرستان پيشكوه جدا شد و نام آن به ايلام تغيير كرد
    سايت لورستان غربي عراق را ما راه نينداخته ايم . بطور طبيعي بخشي از مردم همجوار مرز كه اتفاقا نام آنها كرد فيلي يا كرد شيعه است كه بدليل فعاليت فرا مرزي كردها زير عنوان كردفيلي رفته اند و به زبان لكي يا لري صحبت مي كنند كه به كردي كمانشاهي هم شبيه است وگرنه كلمه كرد فيلي قبلا وجود نداشته است اما لرستان فيلي در متون تاريخي فراوان است

  19. آژیدهاک
    19/08/2009 در t 10:26 ب.ظ | #19

    سلام دوستان عزیز
    کرد و لر و لک همه از یک نژاد و یک زبان هستند نه گفته ی من بلکه هم علم زبانشناسی هم تاریخ و هم مردم شناسی و هم ریختشناسی این مطلب را اثبات کرده است.
    ما دارای جغرافیایی مشترک میباشیم که هزاران سال است دراین جغرافیا برادرانه با هم زیسته ایم،به وجود آوردن این تعریفهای جدید سیاستهای کثیفیست که منشا در تفرقه بیاندازو حکومت کن دارد.
    مثال اینکه شاعر میگوید چو شاعر میگوید:
    چو خواهد دشمنی بنیاد قومی را براندازد
    نخست آن جمع را از هم پریشان وجدا سازد
    چو تنها کرد هر یک را به تنهایی بدو تازد
    چنان اندازدش ازپا که دیگر سر نیفرازد
    سیاستهایی در پشت پرده هست که میخواهد زاگرس نشسنان را از هم جدا ساخته و سرزمین مدیا را متلاشی کرده و پارسها را سرور قرار دهد.
    مثلا لرها از تبار پارسها هستند!!
    مثلا لری و لکی همان پارسی میانه و باستان هستند!!
    مثلا لباسهای لری و لکی همان لباسهای پارسی باستان هستند!!
    و مثلا های دیگر…
    آره درست است این سیاستها سایت لرستان غربی را هم راه اندازی میکند و در حلقوم کسانی که این آتش را فروزنده تر میکند تومان میریزد!!!
    لابد میخواهند ادعا کنند که لرها و لکها به سلیمانیه ای و اربیلی و مهابادی نزدیک نیستند ولی شباهتهای زیادی با مشهد و سمنان و کرمان دارند عجبا!!
    این انسانها یا خود بیسواد هستند یا فکر کرده اند که دیگران حتی زره ای آگاهی از تاریخ و زبانشاسی و قوم شناسی ندارند.
    باید هم اینگونه باشد قوم پارس که لباس و رقص و آداب و رسوم درست و حسابی از باستان برایش به جا نمانده است و زبانش هم که طبق اعلام یونسکو لهجه ای از عربی شده است،خود را به درو دیوار میزند که در سرزمین آریایی ماد به دنبال مصادره ی هویت میگردد.
    برادران ماد نژاد،من به عنوان کردی مهابادی بسیار خوشحالم اگر این شعری که در بالا خوانده ام به زبان برادران لر و لک من باشد،اگر اینگونه است پس زبان من مهابادی یا من سلیمانیه ای هیچ فرقی با زبان شما ندارد پس نه تاریخ نه زبانشناسی نه مردم شناسی و نه ریخت شناسی هیچکدام دروغ نمیگویند.
    با این وصف ما یکی هستیم پس فرقی نمیکند که اسم ما را کرد،لک،لر،بختیاری و یا ماد بگذارند، واژه مهم نیست اصل موضوع مهم است که علم آن را اثبات میکند وجب به وجب خاک زاگرس خاک مدیا و سرزمین ماست حال چه در ایذه و ممسنی باشد یا در خرم آباد و سلیمانیه.
    پیروز باشید

  20. کیوان
    28/08/2009 در t 11:40 ب.ظ | #20

    خیلی ببخشید واقعا این شعر به زبون لری بود؟!!
    اگه جوابتون مثبته باید بگم کردی کلهری (کرمانشاه و ایلام و بیجار و خانقین )(مناطق شیعه کردستان) دقیقا همون لریه و همه ما سر کاریم!!!!!!!
    اون لری که من از بچه های خرم آباد و درود شنیدم یه چیز دیگه بوده که با این شعر خیلی متفاوته!
    در ضمن باید بگم شاید لکی شباهتی به این شعر داشته باشه ولی لری خرم آباد بیشتر شبیه به لهجه ای از فارسیه.
    امان از دست شما لرها! این همه راه برای بین المللی شدن هست برادر من حتما باید بیاین یه شعر کردی کلهری رو به زور لری جا بزنبن!!!

  21. محمد
    30/09/2009 در t 11:26 ق.ظ | #21

    کردی کلهری یا لکی زیر شاخه ای از کردی است اما لری نه کلهر یا لکی شاید چند کلمه با لری مشترک داشته باشند اما لر نیستند و در عین حال کلمات مشترک زیادی با کردی سلیمانیه داریم

  22. رضاجان
    21/10/2009 در t 3:55 ب.ظ | #22

    من از دزفول به شهرستان خودم الیگودرز افتخار میکنم
    بخصوص شا ه آباد قا لی کوه

  23. 26/10/2009 در t 5:42 ب.ظ | #23

    درود بر همگی
    من با نظر آژی دهاک کاملا موفقم .اینجانب نژادم از کردان زنگنه کرکوک می باشد اما زادگاهم در منطقه ای بین سه استان کرمانشاه و لرستان و ایلام (هلیلان) می باشد . که هم لک دارد هم لور و هم کلهر .و نیز بسیار به تحقیق در زمینه زبان علاقه مندم . مخصوصا زبانهای منطقه خودم. به زبان منطقه کردستان نیز مسلط هستم .هرکتابی به زبانهای فوق به دستم برسد مطالعه میکنم. و به این نتیجه رسیده ام که نام زبانهای فوق هر چه باشد همه از یک ریشه اند وملت ماد فرهنگ و زبان مشترک با اختلاف اندک دارند که به علت وسیع شدن
    وازدیاد جمعیت وارتباط با اقوام همسایه از هر طرف این اختلاف اندک بوجود آمده و طبیعی است. وکسانی که آگاهانه یا ناآگاهانه ایجاد اختلاف می کنند دشمن این ملتند وبه آن ضربه
    می زنند.بیاییدبدون تعصب تحقیق کنیم و نتایج تحقیقمان رادراختیار دیگران قرار دهیم.

  24. اصغر اداوی
    03/11/2009 در t 1:37 ق.ظ | #24

    بنده هم با نظر دوستانی که اعتقاد به هم ریشه بودن اقوام لر وکرد دارند موافقم چون من که یک بختیاری هستم تشابه زیادی بین لهجه خودم و لهجه ی کردهای مهابادی دیده ام

  25. کهیار
    07/11/2009 در t 12:07 ق.ظ | #25

    دوست بختیاری من.
    میان گویش های فراوان وگاه جدای ازهم زبان کردی و گویش لری بختیاری تشابه فراوانی هست.
    اما کدام یک از اهالی لر بزرگ چه بختیاری چه بویراحمدی وچه ممسنی و بوشهری می توانند شعر لکی بالا که به رسمالخط کردی است را بخوانندتحت اللفظی بفهمند؟
    بهتر است به اتحاد بین اقوام ایرانی از فارس وکرد ولر بلوچ و گیل احترام بگذاریم و خود را به حرف های تفرقه افگنان فریفته نکنیم.

  1. No trackbacks yet.